गोंयचें दूख
जॉन आगियार
गोंयचें कितें जालां
तें पळोवन दुकेस्त हांव जातां
आतां पयलीं सारखीं आयकुंक मेळनांत
सकाळीं सवण्ण्यांचीं गीतां...
पाचवी चार झाडां कातरून उडयलीं
सिमिंटाचीं जंगलां थंय उबीं केलीं
वारेंय आतां घोळनां झाडांय आतां धोलना
गाड्यांच्या आवाजा शिवाय कांयच कळना
नय्यो आनी दोंगर आमचे पिडेस्त जाले
पुरयिल्ले सैमाचे सोबीत दीस गेले
फुडल्या पिळगेक आमी कितें दितले?
फकत तांच्या खातीर सुके फातोर दवरतले?
न्हंयचो सारथी: व्हडेकार
जॉन आगियार
न्हंयच्या पाटांत व्हडें आमचें,
आदल्या तेंपाचें सोबीत सपन.
पुर्वजांचो हो मोगाचो ठेवो,
काळजांत दवरला आमी जपून.
रस्ते नाशिल्ले, पूल न्हय तर,
येरादारीचो एकच रस्तो.
'व्हडेकार' आमचो व्हडा मनाचो,
न्हंयच्या उदकार सदांच दिसतो.
हातांतलें जड तें तांडेल काळें,
उदकाचेर विणटा मोगाचें जाळें.
सामान आसूं वा लोकांचो मेळ,
सांभाळून व्हरता तो सगळो वेळ.
खारवी भावाचें कश्टाचें देणें,
गोंयच्या उदकाचेंर आसलें आमचें हे जीणें.
व्हड्यांत बसून सोंबतालो प्रवास,
काळजांत उरला तोच खरो सुवास.
कवचेचें घर
जॉन आगियार
कवचेच्या घरांत बसून तूं,
दुसऱ्यांक फातोर मारुं नाका
तुज्याच घराची वणत नाजूक,
हे विसरून तूं केन्नाच रावूं नाका
उलोवप सोंपें आसता सदां,
चरत्नां पांय पांयांक मेळय.
दुसऱ्यांचीं उणीं उकतायताना,
पयलीं स्वताच्या काळजांत पळे.
ज्या हातांत फातोर आसता,
तोच हात फटीं पडूं येता.
तूं दुसऱ्यांचें घर मोडपाक वता,
तुजेंच घर पयलीं फुटूं येता.
देखून उलोवप करात मेजून,
नदरेत तुमची मायेची ओळ.
दुसऱ्यांक उणाक लेकचे पयलीं,
आपयल्याच आंगां वयलो तपासात म्हेळ
सताचो मार्ग
जॉन आगियार
सदांच उलय सत,
हेंच जिविताचें सार,
सतानूच उबो रावता,
विश्वासाचो आदार।
फटीच्या मार्गार वचून,
केन्नाच जावचो ना उद्धार,
सताचें बळगें थोर,
ताका ना कसलोच भार।
फटीचो दर्या जरी आसलो,
तरी सत एक थेंबो पुरो,
काळखाच्या वाटेर सताचो,
उजवाड जाता खरो।
सतान घडटा चारित्र्य,
मन जाता एकदम निवळ,
जशें फुलांचेर चकाकता,
दंव पडल्यार सकाळीं वेळ।
सदांच सत उलयल्यार,
मेळटा मनाक शांती,
निर्मळ उरता काळज,
आनी पयसावता भ्रांती।
सताचो रस्तो धरून,
चलत राव तूं मुखार,
आत्म-मुक्तीची वाट ती,
करता जिवीत साकार।
अमर हुतात्मो: आज़ाद
जॉन आगियार
भाबरा गांवांत जल्मल्लो वीर,
काळजांत पेटता क्रांतीचो उजो।
ल्हान पिरायेर देशाखातीर,
परकयां आड रावलो उबो॥
कोर्टांत ताणें छाती काडून,
मॅजिस्ट्रेटामुखार सांगलें।
"नांव आज़ाद, बापूय स्वातंत्र्य,"
घर ताणें बंदखण मानलें॥
काकोरी आनी सांडर्स वधांत,
ताका पळोवन गोरे कांपले ।
HSRA चो तो शूर फुडारी,
देशाचेर ताणें प्राण ओंपले॥
अल्फ्रेड पार्कांत घात जालो,
दुस्मानांनी ताका भोंवताणी घेरलो।
एकलोच तो वाघावरी,
निमाण्या श्वासा मेरेन झुजलो॥
पिस्तुलांत उरली निमाणी गुळी,
हंसत हंसत स्वताकच मारली।
"आज़ाद हांव, आज़ादच उरतलों,
" ताणें आपली प्रतिज्ञा पाळ्ळी!॥
क्रांतीवीर भगतसिंग
जॉन आगियार
बारा वर्सांच्या भुरग्यान हातांत घेतली,
रगताच्या थेंब्यानी भिजिल्ली माती,
खांदार घेतली देश सुटकेची पालखी
मनांत पेटल्यो अन्याया आड वाती,
इन्किलाब झिंदाबाद! हो गाजलो नारो,
तरणाट्या काळजांत क्रांतीचो वारो,
जुलमी सत्तेचो देवपाखातीर माज,
असेब्लींत बाँम उडोवन केलो आवाज
हांसत हांसत फासाचेर तो चडलो,
देशा खातीर आपलो जीव ताणें सोडलो,
भगत, सुखदेव, राजगुरुचो एकवट घडलो,
स्वातंत्र्याचो सूर्य काळजांत उजवाडलो.
नमन तुका भारताच्या वीर पुता,
तुज्या त्यागाचो सदांच आमकां अभिमान,
विशाल काळजाच्या हे क्रांतीदूता,
तुका नमन करता अख्खो हिंदुस्थान!
क्रांतीचो उजो: १८ जून
जॉन आगियार
अठरा जूनाचो तो दिस आयलो,
गोंयच्या मनशांक जागोवन गेलो.
डाँ. लोहिया आनी मिनेझिस उबे रावले,
पारतंत्र्याचें साकळदंड तोडूंक धावले.
मडगांवांत तो उजो पेटलो,
पोर्तुगेजांक खंय थरकाप सुटलो.
भंय वचून धैर्य आयलें घरा,
स्वतंत्रतेचो सूर घुमलो सवसारा.
बिरेस्तार तो सुर्याचो जळजळाट,
डाँ लोहियांच्या उतरांनी पेटली वात.
पोलीस आयले, बंदखण जाली,
काळजांनी पेटलीं मुक्तीची आस.
धाक-धपटशाय आतां उरली ना,
गुलामगिरीची सोंपली मिजास
१९ डिसेंबरची १९६१चो उजवाडलो दिस
गोंयकारांनी घेतलो मूक्त स्वास
